^Powrót do góry

foto1 foto2 foto3 foto4 foto5

Główną metodą stosowaną w nauczaniu dzieci upośledzonych umysłowo w stopniu umiarkowanym i znacznym w grupach edukacyjnych Ośrodka Rehabilitacyjno-Edukacyjno-Wychowawczego jest metoda ośrodków pracy. Opracowana została przez M. Grzegorzewską. Opiera się ona na zainteresowaniach dziecka i jest dostosowana do jego możliwości i potrzeb. Metoda ośrodków pracy jest sposobem na wykształcenie w dziecku umiejętności obserwowania, patrzenia, rozumienia i badania środowiska, które je otacza, a także zjawisk przyrodniczych i społecznych w nim zachodzących. Metoda ta przez całościowe nauczanie pozwala łączyć działanie dydaktyczne i rewalidacyjne. Jest to ważne ze względu na indywidualne możliwości dziecka z upośledzeniem umysłowym, które ma trudności w różnicowaniu, abstrahowaniu, uogólnianiu i wiązaniu logicznych całości, tworzeniu pojęć, samodzielnym myśleniu oraz orientacji w nowej sytuacji.

Metoda ta opiera proces nauczania na aktywności uczniów. Organizacja zajęć oparta jest na systemie lekcyjnym ale nie ma sztywno określonych przerw. Najczęściej o przerwach decydują objawy zmęczenia dzieci lub przejście od jednego typu aktywności do drugiego. Program jest zaplanowany i zgodny ze znajomością potrzeb dziecka. Najważniejszym punktem programu nauczania jest poznawanie rzeczywistości, służące ogólnemu rozwojowi dziecka, a nie bezmyślnemu nagromadzeniu informacji. Praca metodą ośrodków pracy polega na rozszerzaniu wiadomości o otaczającym świecie, o przyrodzie i życiu społecznym.

Czytaj więcej: OREW - Publikacje - "Metoda ośrodków pracy"

Zajęcia, które nazywamy "porannym kręgiem" mają na celu komunikację oraz stymulację polisensoryczną czyli wielozmysłową, obejmującą swym zasięgiem dotyk, wzrok, słuch, węch, smak. Stosowanie, podczas tych zajęć różnorodnych bodźców jest tylko środkiem do celu, jakim jest spotkanie nauczyciela i ucznia oraz uczniów ze sobą nawzajem. Jest to spotkanie, którego istotą jest budowanie zaufania i poczucia bezpieczeństwa, Aby było to możliwe, konieczne jest stworzenie odpowiedniego klimatu spotkania. Służy temu utworzenie kręgu, nastrój panujący w sali, zapalenie świecy, znajomy zapach. Reguły spotkania są dobrze znane uczniom. Jest to rytuał, którego celem jest m.in. redukcja niepewności u uczniów do minimum. Podczas zajęć oddziałuje się nie tylko na umysł ucznia, ale i na jego emocje i uczucia. Komunikacja ma charakter intuicyjny gdzie wykorzystuje się tu pewne gesty i symbole. To właśnie język znaków i symboli jest językiem porannego kręgu.

Podstawą tworzenia programu "porannego kręgu" jest świat przyrody, który jest źródłem symboli podstawowych: żywiołów, barw, zapachów, smaków, wrażeń dotykowych i termicznych. Uczniowie podczas zajęć doświadczają bogactwa różnorodnych, polisensorycznych bodźców odziaływujących na stan ich psychiki. Najważniejszym i mającym największe znaczenie bodźcem wzrokowym jest sam nauczyciel, jego postawa, nastrój uwidaczniający się w jego mimice i zachowaniu. Należy pamiętać, że osoby niepełnosprawne intelektualnie mają ogromne trudności w komunikacji. Stąd celem pracy z uczniami niepełnosprawnymi jest inicjowanie i podtrzymywanie kontaktu wzrokowego, co stanowi źródło rozwoju dialogu.

Czytaj więcej: OREW - Publikacje - "Poranny krąg, czyli stymulacja polisensoryczna według pór roku"

Wierząc, że każde dziecko, nawet najbardziej pasywne, można zachęcić do przejawiania własnej inicjatywy i aktywności, Christopher Knill, we współpracy z żoną, Marianną Knilla, opracował Programy Aktywności- Świadomość Ciała, Kontakt  i Komunikacja, przeznaczone do pracy z dziećmi, młodzieżą i dorosłymi o różnym poziomie rozwoju intelektualnego i z różnymi rodzajami niepełnosprawności fizycznej.

 

Programy Aktywności, opracowane przez M. i Ch. Knilla, stanowią ramy, wokół których rozwija się kontakt społeczny, ruch i zabawa. Mogą także stanowić bazę wyjściową dla rozwoju rozumienia i używania języka. "Podstawowym założeniem jest stwierdzenie, że rozwój człowieka uzależniony jest od zdolności nabywania, organizowania i wykorzystania wiedzy o sobie. Zależy on zatem od sposobu, w jaki ludzie zaznajamiają się ze swoim ciałem i uczą się jak go używać".

Czytaj więcej: OREW - Publikacje - "Program Aktywności - Świadomość Ciała, Kontakt i Komunikacja (Marianne...

W Ośrodku Rehabilitacyjno-Edukacyjno-Wychowawczym w Zamościu funkcjonuje dziesięć zespołów rewalidacyjno-wychowawczych, w których uczy się po czterech uczniów. Nauką objęci są uczniowie zakwalifikowani przez Poradnię Psychologiczno-Pedagogiczną do zajęć rewalidacyjno-wychowawczych zespołowych w wieku od 7 do 25 roku życia.

Głównym celem zajęć rewalidacyjno-wychowawczych jest wspomaganie rozwoju dzieci i młodzieży z głęboką niepełnosprawnością intelektualną, rozwijanie zainteresowania otoczeniem oraz uzyskiwanie niezależności od innych osób w funkcjonowaniu w codziennym życiu, poprzez stosowanie form i metod pracy dostosowanych do potrzeb i możliwości każdego ucznia.

Czytaj więcej: OREW - Publikacje - "Zajęcia rewalidacyjne"

Metoda Dobrego Startu adresowana jest do małych dzieci i dzieci z zaburzeniami rozwoju, które nie potrafią i nie lubią rysować, dlatego rysowaniu nadano charakter zabawy, proponowanej dziecku i dorosłemu. Istotny jest udział w tej zabawie osoby dorosłej. Wiadomo, że dzieci pragną bezpośredniego kontaktu z dorosłym, skoncentrowania uwagi na swojej osobie, wspólnej aktywności w zabawie. Zabawa w takich warunkach przebiega zawsze na wyższym poziomie, niż gdy dziecko bawi się samo. Dlatego też nadanie czynnościom graficznym charakteru zabawy czyni ją atrakcyjniejszą i ma szanse spowodować, że dziecko je polubi i będzie wykonywać na coraz lepszym poziomie. W proponowanej zabawie i w obecności osoby dorosłej rysunek dziecka jest tylko fragmentem obrazka. Aby podkreślić zabawowy charakter ćwiczeń i wzmocnić motywację dziecka, zadanie kończy się uzupełnieniem rysunku przez naklejankę. Czyni ona pracę dziecka bardziej atrakcyjną i tym samym motywuje do kontynuowania udziału w zajęciach. Ważnym momentem wzmacniającym powinno być wyeksponowanie pracy dziecka w miejscu widocznym (wystawka na ścianie), co umożliwi pokazywanie jej wielu osobom i obdarzanie dziecka pochwałami.

Czytaj więcej: OREW - Publikacje - " Zastosowanie Metody Dobrego Startu w pracy z uczniami niepełnosprawnymi...